1. Trwała utrata zaufania mieszkańców
Wójt utracił mandat zaufania społecznego, ponieważ w kluczowych sprawach – szczególnie dotyczących zmiany granic gminy, planowania przestrzennego i przyszłości terenów zagrożonych przejęciem przez Częstochowę – mieszkańcy nie otrzymywali pełnej, rzetelnej i zrozumiałej informacji. W uzasadnieniu wskazano, że decyzje były przygotowywane lub podejmowane bez należytego informowania społeczności o skutkach finansowych, społecznych i środowiskowych.
Wójt, który nie informuje mieszkańców, nie może oczekiwać ich zaufania.
2. Brak rzetelnej analizy skutków aneksji części gminy
W dokumentach podkreślono, że w sprawie planowanego przejęcia części terenów Gminy Poczesna przez Miasto Częstochowa nie przedstawiono mieszkańcom i radnym rzetelnej analizy strat i ryzyk. Chodzi o skutki finansowe, społeczne, przestrzenne, środowiskowe i organizacyjne. Tymczasem uchwała Rady Gminy w sprawie opinii dotyczącej zmiany granic wskazuje, że planowana zmiana mogłaby oznaczać m.in. ograniczenie bazy dochodowej, pogorszenie zdolności realizacji zadań własnych, ryzyko pogorszenia dostępu do usług publicznych oraz brak wykazania korzyści dla mieszkańców terenów objętych wnioskiem.
Gmina nie może być broniona po omacku. Potrzebne były analizy, strategia i jasne działania.
3. Lekceważenie strony społecznej i organizacji mieszkańców
Z dokumentu o działaniach Stowarzyszenia EKO Poczesna wynika, że mieszkańcy i organizacja społeczna wielokrotnie występowali o spotkania, udział w przygotowaniu konsultacji i rozszerzenie ich zakresu. Wskazano m.in., że wniosek do Wójta o pilne zwołanie spotkania z 17 grudnia 2025 r. pozostał bez odpowiedzi, podobnie jak wnioski z 29 grudnia 2025 r. dotyczące udziału strony społecznej w przygotowaniu konsultacji i rozszerzenia konsultacji o właścicieli nieruchomości.
Mieszkańcy prosili o rozmowę. Władza wybrała milczenie.
4. Utrudnianie dostępu do informacji publicznej
W uzasadnieniu referendalnym wskazano jako ciężki zarzut utrudnianie dostępu do informacji publicznej oraz nieterminowe lub nierzetelne odpowiadanie na wystąpienia radnych, mieszkańców i organizacji społecznych. Dokument powołuje się również na uchwałę Rady Gminy Poczesna nr 174/XXX/26 z 27 kwietnia 2026 r., która miała potwierdzać zasadność części skarg na bezczynność Wójta.
Jawność nie jest dobrą wolą władzy. Jawność jest obowiązkiem.
5. Pozorowane konsultacje społeczne
W uzasadnieniu wskazano, że konsultacje dotyczące przejęcia części terenów Gminy Poczesna przez Częstochowę miały być prowadzone w sposób formalny, ale niewystarczający z punktu widzenia realnego udziału mieszkańców. Jako przykład podano brak zapewnienia odpowiedniej liczby kart do głosowania mieszkańcom Brzezin Nowych, Brzezin Kolonii, Sobuczyny i Młynka, co miało ograniczyć możliwość wypowiedzenia się części mieszkańców.
Konsultacje bez realnego głosu mieszkańców to tylko urzędowa dekoracja.
6. Ignorowanie wyraźnego sprzeciwu mieszkańców
Z dokumentów wynika, że mieszkańcy aktywnie protestowali, uczestniczyli w sesjach, organizowali spotkania, prowadzili kampanie informacyjne, składali pisma i wystąpienia. Stowarzyszenie EKO Poczesna organizowało protesty, wystąpienia na sesjach, akcje informacyjne, ulotki, banery i spotkania z mieszkańcami. Jednocześnie uzasadnienie referendalne wskazuje, że mieszkańcy uczestniczący w sesjach Rady Gminy mieli poczucie ignorowania ich głosu i podejmowania decyzji w oderwaniu od jasno wyrażonego sprzeciwu.
Mieszkańcy mówili jasno. Władza nie chciała słuchać.
7. Chaos i brak strategii w obronie integralności gminy
Z przesłanych materiałów wynika, że to mieszkańcy i Stowarzyszenie przejęli dużą część ciężaru działań informacyjnych, organizacyjnych i prawnych: organizowali protesty, kontaktowali się z mediami, składali pisma, przygotowywali kampanie informacyjne, występowali do instytucji i nagłaśniali sprawę. Można więc postawić polityczny zarzut, że władze gminy nie przedstawiły mieszkańcom jasnej, skutecznej i konsekwentnej strategii obrony terenów gminy.
Tam, gdzie powinna działać gmina, ciężar walki wzięli na siebie mieszkańcy.
8. Ryzyko osłabienia finansowego i rozwojowego gminy
Uchwała Rady Gminy dotycząca negatywnej opinii wobec zmiany granic wskazuje, że planowane wyłączenie terenów mogłoby mieć negatywny wpływ na spójność terytorialną i funkcjonalną Gminy Poczesna, ograniczyć bazę dochodową, pogorszyć zdolność realizacji zadań własnych oraz utrudnić dostęp mieszkańców do usług publicznych. To bardzo mocny argument: sprawa aneksji nie dotyczy tylko mapy, ale przyszłości finansowej i organizacyjnej całej gminy.
To nie była korekta granic. To było ryzyko osłabienia całej gminy.
9. Zagrożenie dla usług publicznych, oświaty i codziennego życia mieszkańców
W opinii Rady Gminy wskazano, że z obszaru objętego planowanym wyłączeniem pochodzi niemal 30% dzieci uczęszczających do gminnych przedszkoli. Wyłączenie miejscowości mogłoby skutkować spadkiem liczby dzieci, problemami z racjonalnością utrzymania placówek, wzrostem kosztów, redukcją zatrudnienia i dezorganizacją dowozu dzieci. To argument bardzo zrozumiały dla mieszkańców, bo dotyczy szkół, przedszkoli, dzieci, kosztów i codziennego funkcjonowania gminy.
Granice na mapie to realne skutki dla dzieci, szkół, przedszkoli i rodzin.
10. Problemy w planowaniu przestrzennym i nierówne traktowanie mieszkańców
W uzasadnieniu referendalnym wskazano zarzut ignorowania sprzeciwu mieszkańców w planowaniu przestrzennym, m.in. w sprawie działki rolnej w Sobuczynie oraz pominięcia wniosków radnych o wyłączenie Sobuczyny z projektu planu. Wskazano także, że część mieszkańców miała zostać potraktowana nierówno, gdy ich działki pozostawiono jako rolne, podczas gdy sąsiednie nieruchomości uzyskały przeznaczenie budowlane.
Planowanie przestrzenne nie może być loterią dla wybranych.
11. Utrata szans na środki zewnętrzne
W uzasadnieniu referendalnym pojawia się zarzut nieudolnego zarządzania finansami i utraty środków zewnętrznych. Wskazano, że w ramach marszałkowskiego konkursu „Inicjatywa Sołecka” gmina w 2025 r. miała utracić możliwość pozyskania środków z powodu błędu proceduralnego, a w 2026 r. pozyskać jedynie 37 128 zł, mimo że możliwe było uzyskanie do 120 000 zł dofinansowania dla każdego projektu.
Każda stracona dotacja to stracona szansa dla mieszkańców.
12. Niezrealizowane inwestycje mimo zabezpieczonych środków
W dokumencie wskazano, że nie zrealizowano szeregu inwestycji infrastrukturalnych mimo zabezpieczonych środków. Wymieniono m.in. kanalizację przy ul. Szczytowej w Brzezinach Kolonii, chodnik w Sobuczynie oraz Lokalne Miejsce do Integracji Sportowej w Hucie Starej B. To zarzut szczególnie nośny, bo dotyczy spraw konkretnych, lokalnych i łatwych do pokazania mieszkańcom.
Obietnice były. Środki były. Efektów zabrakło.
13. Chaos w transporcie publicznym
W uzasadnieniu referendalnym wskazano, że bez konsultacji z radnymi rozwiązano umowę z MPK, a nową umowę z PKS mieszkańcy i Rada Gminy poznali już po fakcie. Dokument opisuje skargi mieszkańców na ograniczenie połączeń, niedostosowanie autobusów do liczby pasażerów, jakość usług oraz problemy z bezpiecznym transportem dzieci i osób starszych.
Transport publiczny to nie eksperyment. To dojazd dzieci, seniorów i pracowników.
14. Konfliktowy styl zarządzania i napięcia z Radą Gminy
W uzasadnieniu wskazano na autorytarny styl zarządzania, konfrontację z Radą Gminy, ograniczanie obsługi protokolarnej komisji, brak przekazywania materiałów przed posiedzeniami oraz publiczne dyskredytowanie radnych w lokalnej gazecie gminnej. Ten argument można ująć szerzej: zamiast współpracy między organami gminy doszło do konfliktu, który uderza w sprawność działania samorządu.
Gmina potrzebuje współpracy, nie wojny z radnymi.
Materiał źródłowy: „Powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia referendum gminnego w sprawie odwołania Wójta Gminy Poczesna” złożone do Komisarza Wyborczego w Częstochowie dnia 25.05.2026 r.
